Warm Bodies là tiểu thuyết năm 2010 của nhà văn Mỹ Isaac Marion, kể chuyện tình giữa một xác sống tên R và cô gái còn sống Julie, được chuyển thể thành phim năm 2013 do Jonathan Levine đạo diễn. Điểm mới của nó là để xác sống làm người kể chuyện: chúng ta nghe từ bên trong một cái đầu chỉ còn nhớ được chữ cái đầu tiên của tên mình. Cả sách lẫn phim đều là một bản Romeo và Juliet đặt giữa thế giới xác sống, nhẹ nhàng hơn hẳn thể loại quen thuộc.
Từ truyện ngắn trên mạng đến tiểu thuyết
Isaac Marion sống ở vùng Seattle, làm nhiều nghề trước khi thành nhà văn. Khoảng năm 2008, anh đăng trên mạng một truyện ngắn tên I Am a Zombie Filled with Love, kể từ góc nhìn của một xác sống đang yêu. Truyện được chuyền tay trong cộng đồng người đọc, thu hút giới làm phim, và Marion phát triển nó thành tiểu thuyết đầu tay. Warm Bodies ra năm 2010 và quyền chuyển thể điện ảnh được bán khá sớm, trước cả khi sách có tiếng rộng rãi.
Câu chuyện: một xác sống biết tự hỏi mình là ai
R sống, nếu có thể gọi thế, trong một sân bay bỏ hoang cùng một bầy xác sống. Anh không nhớ tên, không nhớ đời trước, chỉ có những dòng suy nghĩ chậm và rời rạc. Anh thích sưu tầm đồ vật của thế giới cũ, nhất là đĩa than, và mang chúng về một chiếc máy bay bỏ không mà anh coi là nhà. Bạn thân của anh là M, một xác sống khác nói được vài chữ một lần.
Trong một cuộc chạm trán với nhóm người sống, R gặp Julie. Thay vì làm hại cô, anh giấu cô khỏi bầy, đưa về chiếc máy bay. Theo luật riêng của tiểu thuyết, xác sống có thể "thấy" ký ức của người đã chết; R mang trong mình những mảnh ký ức của một chàng trai tên Perry, người yêu cũ của Julie, và chính những mảnh ấy kéo anh về phía cô. Cuốn sách không tả cảnh bạo lực chi tiết; phần đó được kể lướt, tập trung vào cảm giác lạ lẫm của R.
Càng ở gần Julie, R càng thay đổi: nói nhiều hơn, nhớ nhiều hơn, cảm nhận được nhiều hơn. Sự thay đổi ấy lan sang những xác sống khác, và câu hỏi lớn của truyện là liệu "cái chết" trong thế giới này có thể đảo ngược. Đối nghịch với bầy xác sống còn có Boneys, những xác sống đã khô thành bộ xương, đại diện cho phần đã mất hẳn, không còn đường quay lại.
Bóng dáng Romeo và Juliet
Marion không giấu nguồn cảm hứng. Các tên nhân vật là những cái nháy mắt khá rõ với Shakespeare:
| Warm Bodies | Romeo và Juliet | Điểm gặp nhau |
|---|---|---|
| R | Romeo | Chàng trai thuộc "phe" bị coi là kẻ thù |
| Julie | Juliet | Cô gái thuộc phe còn lại, bị cha ngăn cấm |
| M | Mercutio | Người bạn thân nói ít mà duyên |
| Nora | Vú nuôi | Người bạn tâm giao, che chở cho Julie |
| Perry | Paris | Người con trai lẽ ra đi cùng Julie |
| Cha của Julie, một tướng chỉ huy | Gia tộc Capulet | Người đứng đầu phe sống, coi R là kẻ thù |
Bản phim còn có hẳn một cảnh ban công. Khác với Shakespeare, Marion chọn một kết thúc có hậu: tình yêu ở đây không giết người, mà làm người ta sống lại theo nghĩa đen.
Bản điện ảnh năm 2013
Phim do Jonathan Levine viết kịch bản và đạo diễn, Summit Entertainment phát hành. Nicholas Hoult đóng R, Teresa Palmer đóng Julie, Rob Corddry đóng M, John Malkovich đóng tướng Grigio, cha của Julie, cùng Analeigh Tipton trong vai Nora và Dave Franco trong vai Perry.
Phim đổi nhiều thứ để vừa với khán giả rộng hơn. Giọng R được giữ qua lời tự sự, nhưng nhẹ và hài hơn, với những câu tự giễu kiểu "đừng có kỳ cục" khi anh lúng túng trước Julie. Các cảnh bạo lực bị giảm mạnh so với sách; phim nhắm tới khán giả tuổi teen. Diễn xuất của Nicholas Hoult được khen ở chỗ diễn một xác sống mà vẫn khiến khán giả thấy được người bên trong: chậm, cứng, nhưng mắt có hồn. Nhạc phim dùng nhiều bài nhạc pop, rock cũ, nối với thói quen nghe đĩa than của R.
Phim nhìn chung được đánh giá tích cực, được xem như một trong những phim "tình cảm có xác sống" hiếm hoi làm được việc khiến người ta mỉm cười nhiều hơn là sợ.
Sách khác phim ở đâu
- Giọng văn: sách u buồn, nhiều đoạn suy tư về ý nghĩa của sống và chết; phim vui hơn, nhanh hơn.
- Thế giới: sách tả kỹ thành phố của người sống, một sân vận động biến thành nơi trú ẩn, với lối sống cứng nhắc, sợ hãi; phim lướt qua.
- Nhân vật M: trong sách có tuyến riêng, sâu hơn; phim dùng M chủ yếu cho tiếng cười.
- Mức độ: sách có những đoạn nặng nề, u tối hơn hẳn; phim gọn cho khán giả phổ thông.
Ai đã xem phim và thích có thể đọc sách để thấy một tác phẩm trầm hơn, nhiều lớp hơn. Ai đọc sách trước thì có thể xem phim như một phiên bản nhẹ, dễ chịu.
Những phần tiếp theo
Marion viết tiếp thế giới này: truyện vừa tiền truyện The New Hunger (2013) kể về R, Julie và Nora trước khi họ gặp nhau; tiểu thuyết The Burning World (2017) và The Living (2019) mở rộng ra cả nước Mỹ sau đại dịch. Các phần sau tham vọng hơn, bàn nhiều về xã hội và quyền lực, và không được đông đảo người đọc đón nhận như cuốn đầu, nhưng với người mê R và Julie thì đó là cách nhìn thế giới ấy đi tới đâu.
Vì sao Warm Bodies quan trọng với thể loại
Trước Warm Bodies, xác sống gần như luôn là "nó": đám đông vô danh, mối đe doạ không có nội tâm. Đã có những gợi ý về xác sống có trí khôn, nhưng để xác sống làm người kể chuyện và làm người yêu thì là bước đi khác hẳn. Cùng khoảng thời gian, truyền hình Anh có In the Flesh (2013) về xác sống được chữa khỏi, Mỹ có iZombie (truyện tranh từ 2010, truyền hình từ 2015); xu hướng chung là hỏi "nếu xác sống là người thì sao".
Tiểu thuyết còn được đọc như ẩn dụ về trầm cảm, về cảm giác sống mà như đã chết, về việc một mối quan hệ có thể kéo người ta trở lại. Dù đọc theo cách nào, R vẫn là một nhân vật rất dễ đồng cảm.
Góc nhìn hôm nay: ai nên đọc, ai nên xem
Phim gắn nhãn PG-13 ở Mỹ, hợp với khán giả từ tuổi thiếu niên, có vài cảnh căng thẳng nhưng không ghê rợn; là lựa chọn dễ chịu cho một buổi xem phim cả nhà có con lớn. Sách hợp với người đọc trưởng thành hơn, vì có những đoạn u tối. Đây cũng là cuốn sách hay cho người vốn không mê kinh dị nhưng tò mò về xác sống: cửa vào nhẹ nhàng nhất của thể loại.
Câu hỏi thường gặp
Warm Bodies là phim gì?
Warm Bodies là phim năm 2013 của Jonathan Levine, kể chuyện tình giữa xác sống R (Nicholas Hoult) và cô gái Julie (Teresa Palmer). Phim chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên năm 2010 của Isaac Marion.
Warm Bodies có liên quan Romeo và Juliet không?
Có. R và Julie ứng với Romeo và Juliet, M ứng với Mercutio, Perry ứng với Paris, và phim còn có cảnh ban công. Khác Shakespeare, câu chuyện có kết thúc có hậu.
Warm Bodies có phần 2 không?
Phim chưa có phần tiếp theo. Sách thì có: truyện vừa tiền truyện The New Hunger (2013), tiểu thuyết The Burning World (2017) và The Living (2019).
Warm Bodies có đáng sợ không?
Phim nhẹ nhàng, thiên về tình cảm và hài, hợp khán giả từ tuổi thiếu niên. Sách u tối hơn, có những đoạn nặng nề, hợp với người đọc trưởng thành.
R trong Warm Bodies là viết tắt của gì?
R chỉ nhớ được chữ cái đầu của tên mình nên tự gọi là R. Truyện không tiết lộ tên đầy đủ, và chi tiết đó là một nét nhấn cho việc anh đã đánh mất bản thân.
